ਪਹਿਲਵਾਨ ਵਿਨੇਸ਼ ਫੋਗਾਟ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ, ਦਿੱਲੀ ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੇ WFI ਦੀ ਚੋਣ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਵਿਤਕਰੇ ਵਾਲੀ ਦਿੱਤਾ ਕਰਾਰ

Vinesh Phogat : ਭਾਰਤੀ ਕੁਸ਼ਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮੋੜ ਆਇਆ ਹੈ। ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ (Delhi High Court) ਦੇ ਇੱਕ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਬੈਂਚ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਟਾਰ ਪਹਿਲਵਾਨ ਵਿਨੇਸ਼ ਫੋਗਾਟ ਨੂੰ 30 ਅਤੇ 31 ਮਈ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ 2026 ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ (Asian Games 2026) ਲਈ ਚੋਣ ਟਰਾਇਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਾਹਤ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਡੀ.ਕੇ. ਉਪਾਧਿਆਏ ਅਤੇ ਜਸਟਿਸ ਤੇਜਸ ਕਰੀਆ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਵਾਲੇ ਬੈਂਚ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਕੁਸ਼ਤੀ ਸੰਘ (WFI) ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਚੋਣ ਨੀਤੀ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਟਿੱਪਣੀ ਕੀਤੀ, ਇਸਨੂੰ "ਪੱਖਪਾਤੀ" ਅਤੇ "ਮੰਦਭਾਗਾ" ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ।

ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸਖ਼ਤ ਟਿੱਪਣੀ

ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ 15 ਪੰਨਿਆਂ ਦੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਆਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ, ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਕੁਸ਼ਤੀ ਸੰਘ (WFI) ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਏ ਗਏ ਨਿਯਮ ਵਿਨੇਸ਼ ਫੋਗਟ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਐਥਲੀਟ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਰੱਖਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਜਾਪਦੇ ਹਨ। WFI ਦੇ ਨਵੇਂ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਿਰਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਹਿਲਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਟਰਾਇਲਾਂ ਲਈ ਯੋਗ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2025 ਅਤੇ 2026 ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਘਰੇਲੂ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਣਦੇਖਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਗੰਭੀਰ ਨੋਟਿਸ ਲਿਆ ਕਿ ਵਿਨੇਸ਼ ਫੋਗਾਟ ਦੀ ਜਣੇਪਾ ਛੁੱਟੀ (Maternity Leave) ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਰਿਕਵਰੀ ਪੀਰੀਅਡ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਘਰੇਲੂ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਰਵਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਅਸਮਰੱਥ ਸੀ।

ਇਸ 'ਤੇ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸਵੀਕਾਰਿਆ ਸਿਧਾਂਤ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ - ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਉਸਦੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ, ਕਰੀਅਰ, ਰੈਂਕਿੰਗ, ਜਾਂ ਤਰੱਕੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ - ਜਣੇਪੇ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। WFI ਦੀ ਇਹ ਨੀਤੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਬੰਦੀ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਵਿਨੇਸ਼ ਵਰਗੇ 'ਆਈਕਨ' ਐਥਲੀਟਾਂ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਫੈਸਲਾ ਲੈਣ ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਵੇਕ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ।"

ਭਾਰਤੀ ਕੁਸ਼ਤੀ ਸੰਘ ਦੀ ਵਿਨੇਸ਼ ਖਿਲਾਫ਼ ਕਾਰਵਾਈ ਬਦਲਾਖੋਰੀ : ਅਦਾਲਤ

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ 9 ਮਈ ਨੂੰ WFI ਵੱਲੋਂ ਵਿਨੇਸ਼ ਫੋਗਾਟ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕਾਰਨ ਦੱਸੋ ਨੋਟਿਸ ਦੀ ਵੀ ਸਖ਼ਤ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨਹੀਣਤਾ ਅਤੇ ਡੋਪਿੰਗ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ 26 ਜੂਨ ਤੱਕ ਘਰੇਲੂ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਤਿੱਖੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ WFI ਦੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਨੂੰ "ਨਿੰਦਣਯੋਗ" ਅਤੇ "ਬਦਲਾਖੋਰੀ" ਦੱਸਿਆ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਖੇਡ ਲਈ ਸਾਲਸੀ ਅਦਾਲਤ (CAS) ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੈਰਿਸ ਓਲੰਪਿਕ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਵਿਨੇਸ਼ ਵੱਲੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਗਲਤ ਕੰਮ ਜਾਂ ਬੇਈਮਾਨੀ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਤੱਥ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਜਿਹੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਕਰਨਾ WFI ਵੱਲੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਣਉਚਿਤ ਸੀ।