LPG Gas Crisis : ਗੈਸ ਸੰਕਟ ਵਿਚਾਲੇ ਪੁਣੇ ਦੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਦਾ ਕਮਾਲ, ਕੂੜੇ ਨਾਲ ਘਰ 'ਚ ਹੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀ 'ਕੁਕਿੰਗ ਗੈਸ', ਜਾਣੋ ਕਿਵੇਂ ?
Cooking Gas From Waste : ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਐਲਪੀਜੀ ਦੀ ਕਮੀ (LPG Gas Crisis) ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਲੋਕ ਚਿੰਤਤ ਹਨ। ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਪੁਣੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਖ਼ਬਰ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣ ਗਈ ਹੈ, ਇੱਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਨੇ ਰਸੋਈ ਦੇ ਕੂੜੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਘਰੇਲੂ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲਾ ਜੁਗਾੜਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।
ਪੁਣੇ ਦੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਪ੍ਰਿਯਦਰਸ਼ਨ ਸਹਸ੍ਰਬੁੱਧੇ ਨੇ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਉਦੋਂ ਦੇਖੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸੁੱਟੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਭੋਜਨ ਦੀ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਖਾਦ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਸਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਜੈਵਿਕ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਰਤਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਦ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਊਰਜਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਵੀ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਬਚੇ ਹੋਏ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਬਣਨ ਲੱਗੀ ਗੈਸ
ਆਪਣੀ ਖੋਜ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਕਿ ਜਦੋਂ ਜੈਵਿਕ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਨੂੰ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਵੱਲੋਂ ਤੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਮੀਥੇਨ ਗੈਸ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਐਨਾਇਰੋਬਿਕ ਪਾਚਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੀਥੇਨ ਉਹੀ ਗੈਸ ਹੈ, ਜੋ ਬਾਇਓਗੈਸ ਪਲਾਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵਾਯੂ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਘਰੇਲੂ ਬਾਇਓਗੈਸ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਹੋਇਆ। ਰਸੋਈ ਦੇ ਕੂੜੇ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇਸ ਮਸ਼ੀਨ ਵਿੱਚ ਖੁਆਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਗੈਸ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਗੈਸ ਸਟੋਵ ਵਿੱਚ ਖੁਆਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਾਕੀ ਬਚਿਆ ਤਰਲ ਪੌਦਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਜੈਵਿਕ ਖਾਦ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਿਯਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਸਿਸਟਮ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਲਗਾਇਆ। ਉਸਨੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਖਾਣੇ ਦੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ੀਨ ਵਿੱਚ ਭਰ ਦਿੱਤਾ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਸਿਸਟਮ ਨੇ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਲਗਭਗ 800 ਲੀਟਰ ਬਾਇਓਗੈਸ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਇਹ ਗੈਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਦੀਆਂ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲੱਗੀ। ਇਸਦੇ ਸਿੱਧੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਐਲਪੀਜੀ ਸਿਲੰਡਰਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਗਈ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਰ ਸਾਲ ਕਈ ਸਿਲੰਡਰਾਂ ਦੀ ਬੱਚਤ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
- PTC NEWS