EXPLAINER : SGPC ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਰਜਿਸਟਰ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ’ਚ 50 % ਗਿਰਾਵਟ, ਜਾਣੋ ਕੀ ਹਨ ਕਾਰਨ
SGPC Elections : ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਬੋਰਡ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਲਈ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਤਰੀਕ ਨੂੰ ਮੁੜ ਤੋਂ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਤਰੀਕ 31 ਜੁਲਾਈ, 2024 ਸੀ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੁਣ ਵਧਾ ਕੇ 16 ਸਤੰਬਰ 2024 ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਹੁਣ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਜਿਸ ’ਚ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਰਜਿਸਟਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ’ਚ 50 ਫੀਸਦ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ।
ਸੂਤਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 2011 ਦੀਆਂ ਪਿਛਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ 50 ਫੀਸਦੀ ਘਟੀ ਹੈ। 25 ਜੁਲਾਈ ਤੱਕ 27.87 ਲੱਖ ਦੇ ਕਰੀਬ ਵੋਟਰ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਜਦਕਿ ਪਿਛਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਗਿਣਤੀ 52 ਲੱਖ ਸੀ।
ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ’ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗਿਣਤੀ
ਸੂਤਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ 3.22 ਲੱਖ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ 3.13 ਲੱਖ ਅਤੇ ਫਿਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ 3.02 ਲੱਖ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਵੋਟਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਐਸਬੀਐਸ ਨਗਰ ਵਿੱਚ 25,090 ਅਤੇ ਪਠਾਨਕੋਟ ਵਿੱਚ 26,023 ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਪਹਿਲਾਂ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਵਧਾਈ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਤਰੀਕ
ਹਾਲਾਂਕਿ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਵੋਟਰਾਂ ਦੀ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਆਖਰੀ ਮਿਤੀ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਵਧਾਈ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ 21 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਮਿਤੀ 15 ਨਵੰਬਰ ਸੀ। ਫਿਰ ਇਸਨੂੰ 29 ਫਰਵਰੀ ਤੱਕ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਫਿਰ 30 ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੱਕ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ 31 ਜੁਲਾਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਰੁਝਾਣ
ਇਸ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਸ, ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਤੋਂ ਮੋਹ ਭੰਗ, ਵਧਦਾ ਡੇਰਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਵੋਟਰ ਵਜੋਂ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹੋਣ ਦੀ ਔਖੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹਨ। ਨਾਲ ਹੀ, ਇਸ ਵਾਰ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੇ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਦਿਲਚਸਪੀ ਨਹੀਂ ਲਈ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਰਕਰ ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦੇ ਸਨ।
ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਮਾਹਿਰ
ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਪਟਿਆਲਾ ਵਿਖੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਿੱਖ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰੋ: ਧਰਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨੌਜਵਾਨ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ, ਹਰਿਆਣਾ ਵਿਚ ਵੱਖਰੀ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਧਰਮ ਦਾ ਸਹੀ ਪ੍ਰਚਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਨੈਤਿਕਤਾ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮਰਥਨ ਲਈ ਡੇਰਿਆਂ ਵਿਚ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਐਸਜੀਪੀਸੀ ਮੈਂਬਰ ਕਿਰਨਜੋਤ ਕੌਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਤੋਂ ਮੋਹ ਭੰਗ ਹੋਣ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਵੋਟਰ ਵਜੋਂ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹੋਣ ਦੀ ਔਖੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਾਲਾਂਕਿ ਵੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਰਜਿਸਟਰਡ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਕਿੱਥੇ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਿਹੜੇ ਵਾਰਡਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਨ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਸਪੱਸ਼ਟਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕੈਂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਰ ਕੋਈ ਚਾਹੇ ਉਹ ਬਜ਼ੁਰਗ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਦੇ ਸਬੂਤ ਦੇ ਨਾਲ ਵੋਟਰ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਵੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਰਜਿਸਟਰ ਕਰਨ ਲਈ ਲਗਾਏ ਗਏ ਕੈਂਪਾਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਪ੍ਰਚਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਐਸਜੀਪੀਸੀ ਦੇ 179 ਮੈਂਬਰ
ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ ਐਸਜੀਪੀਸੀ ਦੇ 179 ਮੈਂਬਰ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਪੰਜਾਬ, ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦਾ ਹਰ ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਜੋ ਸਿੱਖ ਮਰਿਆਦਾ ’ਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ 159 ਚੁਣੇ ਗਏ ਮੈਂਬਰਾਂ ਲਈ ਵੋਟ ਪਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 157 ਮੈਂਬਰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣੇ ਗਏ ਹਨ। 159 ਮੈਂਬਰਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, 15 ਮੈਂਬਰ ਸਹਿ-ਚੁਣੇ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਛੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਪਵਿੱਤਰ ਤਖ਼ਤਾਂ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਗ੍ਰੰਥੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਸਾਲ 2022 ਕਿੰਨੀ ਸੀ ਚੁਣੇ ਗਏ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ?
ਸਾਲ 2022 ਤੱਕ ਚੁਣੇ ਗਏ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ 160 ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ 11 ਮੈਂਬਰ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਰਿਆਣਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵੱਖ ਐਸਜੀਪੀਸੀ ਬਣਾ ਲਈ ਹੈ। ਐਸਜੀਪੀਸੀ ਦੇ ਚੋਣ ਹਰ ਪੰਜ ਸਾਲ ’ਚ ਹੋਣੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਕਈ ਮੁੱਦਿਆਂ ’ਤੇ ਸੁਣਵਾਈ ਹੋਣ ਕਾਰਕਨ 2011 ਤੋਂ ਚੋਣ ਨਹੀਂ ਹੋ ਪਾਏ ਹਨ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ : SGPC ਬੋਰਡ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਵੋਟਾਂ ਬਣਵਾਉਣ ਦਾ ਅੱਜ ਆਖਰੀ ਦਿਨ, ਜਾਣੋ ਕੀ ਜਰੂਰੀ
- PTC NEWS
