Iran-US Peace Talk : ਈਰਾਨ ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਾਲੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕਿਉਂ ਰਹੀ ਬੇਸਿੱਟਾ ? 4 ਨੁਕਤਿਆਂ 'ਚ ਸਮਝੋ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ 'ਤੇ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਅਸਰ ?
Iran US Peace Talk : ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਲਗਭਗ 21 ਘੰਟੇ ਚੱਲੀ ਗੱਲਬਾਤ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ। ਅਮਰੀਕੀ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਈ ਮੁੱਖ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਹੋਈ, ਪਰ ਕੋਈ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਸਨ, ਪਰ ਈਰਾਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਵੈਂਸ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਨਤੀਜਾ ਅਮਰੀਕਾ ਨਾਲੋਂ ਈਰਾਨ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ, ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ (Nuclear weapons) ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ, ਭਾਵੇਂ ਹੁਣ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਅਗਲੇ ਦੋ ਤੋਂ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ।
ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਅਮਰੀਕੀ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਰਸਤਾ ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਵਿਚੋਲਗੀ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗੀ।
ਕਿਹੜੀਆਂ ਤਿੰਨ ਗੱਲਾਂ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਬਣੀ ਗੱਲਬਾਤ ?
ਈਰਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਵੀ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿ ਕੂਟਨੀਤੀ ਦਾ ਰਸਤਾ ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿੱਤਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦਾ ਇੱਕ ਸਥਾਈ ਸਾਧਨ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਕਿ, ਅਮਰੀਕਾ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ, ਕਿਉਂਕਿ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕੀ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਹੋਰਮੁਜ਼, ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਲੰਬੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕੋਈ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਈਰਾਨੀ ਵਫ਼ਦ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਅਮਰੀਕੀ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਵੀ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਆਏ।
10 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਮੁੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਗੱਲਬਾਤ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਇਸਹਾਕ ਡਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਦੌਰ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਉਮੀਦ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ ਕਿ ਗੱਲਬਾਤ ਲਗਭਗ 10 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ 'ਚ ਵਧਾਈ ਹਲਚਲ
ਉਧਰ, ਗੱਲਬਾਤ ਅਸਫਲ ਰਹਿਣ ਪਿੱਛੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਕਾਰਵਾਈ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਰੱਖਿਆ ਸਕੱਤਰ ਪੀਟ ਹੇਗਸੇਥ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਨੇ ਖਾਣਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਸਤਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਕਾਰਜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਯੂਐਸਐਸ ਫ੍ਰੈਂਕ ਈ. ਪੀਟਰਸਨ ਅਤੇ ਯੂਐਸਐਸ ਮਾਈਕਲ ਮਰਫੀ ਵਰਗੇ ਗਾਈਡਡ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਵਿਨਾਸ਼ਕ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਹੋਰਮਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ 'ਤੇ ਕੀ ਪਵੇਗਾ ਅਸਰ ? (Stait of Hormuz)
ਮੀਟਿੰਗ ਬੇਸਿੱਟਾ ਰਹਿਣ ਪਿੱਛੋਂ ਈਰਾਨ ਦੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਰੈਵੋਲਿਊਸ਼ਨਰੀ ਗਾਰਡਜ਼ ਕੋਰ (IRGC) ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਸੰਬੰਧੀ ਸਥਿਤੀ ਨਹੀਂ ਬਦਲੇਗੀ। ਜਾਣੋ ਇਸ ਦਾ ਕੀ ਅਸਰ ਪਵੇਗਾ ?
ਹੋਰਮੁਜ਼ ਬੰਦ ਰਹੇਗਾ: ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ 28 ਫਰਵਰੀ ਤੋਂ ਬੰਦ ਹੈ। ਇਹ ਉਹ ਰਸਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਦੁਨੀਆ ਦੇ 20% ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਥਿਤੀ ਉਹੀ ਰਹੇਗੀ, ਭਾਵ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਬੰਦ ਰਹੇਗਾ।
ਇਹ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੌਰਾਨ ਵੀ ਬੰਦ ਰਹੇਗਾ: ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ 8 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਜੰਗਬੰਦੀ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਈਰਾਨ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋਇਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਲੇਬਨਾਨ 'ਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਨੂੰ 10 ਮਿੰਟਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਹੁਣ ਵੀ ਬੰਦ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਈਰਾਨ ਕੰਟਰੋਲ ਬਣਾਈ ਰੱਖੇਗਾ: IRGC ਦੇ ਬਿਆਨ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਕੰਟਰੋਲ ਬਣਾਈ ਰੱਖੇਗਾ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਜਹਾਜ਼ ਈਰਾਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਨਹੀਂ ਲੰਘ ਸਕੇਗਾ। ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਚਾਹੇ ਤਾਂ ਉਹ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਟੋਲ ਵੀ ਵਸੂਲ ਕਰੇਗਾ।
ਜਹਾਜ਼ ਫਸੇ ਰਹਿਣਗੇ: ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਜੰਗਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਰਤ ਰੱਖੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਹਰ ਰੋਜ਼ 15 ਜਹਾਜ਼ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, CNN ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਘਾਟ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਲੰਘ ਸਕੇਗੀ।
- PTC NEWS
